Bijna tien jaar na het toeristisch masterplan: groeide Bonaire zoals het wilde groeien?
KRALENDIJK - Bijna tien jaar geleden werd het Strategic Tourism Master Plan (STMP) 2017–2027 voor Bonaire opgesteld. Het plan moest richting geven aan de ontwikkeling van het toerisme, waarbij niet alleen groei, maar vooral kwaliteit, economische waarde en behoud van natuur en leefbaarheid centraal zouden staan.
Nu de einddatum van het plan nadert, kan steeds concreter worden vastgesteld hoe de werkelijkheid zich tot de toenmalige verwachtingen verhoudt. Tegelijkertijd bestaan binnen de toeristische sector nieuwe zorgen over de ontwikkeling van de markt in 2026.
Verwachtingen voor verblijfs- en cruisetoerisme
Bij het opstellen van het masterplan ontving Bonaire jaarlijks ongeveer 140.000 verblijfsbezoekers. Het STMP ging uit van een geleidelijke groei naar 200.000 verblijfsbezoekers in 2027.
Dat aantal was eind 2025 vrijwel bereikt. Volgens de voorlopige cijfers ontving Bonaire vorig jaar ongeveer 199.000 verblijfsbezoekers. In aantallen lijkt de voornaamste groeidoelstelling van het masterplan daarmee nagenoeg verwezenlijkt.
Voor het cruisetoerisme ging het STMP uit van een ander beeld. Bonaire ontving in 2016 ongeveer 217.000 cruisepassagiers en de verwachting was dat dit aantal rond de 200.000 per jaar zou blijven. Eind 2025 stond de teller volgens voorlopige CBS-cijfers echter op ongeveer 398.600 cruisepassagiers: bijna het dubbele van het niveau waarvan het masterplan uitging.
BONHATA vraag aandacht voor economische waarde
De vergelijking is extra actueel door de verklaring die de Bonaire Hotel and Tourism Association op 23 juli j.l. naar buiten bracht. BONHATA stelt daarin dat alleen het aantal aankomsten onvoldoende zegt over de werkelijke ontwikkeling van de toeristische economie.
De brancheorganisatie wijst onder meer op een lagere hotelbezetting, teruglopende opbrengsten per beschikbare hotelkamer, een afname van het aantal Amerikaanse bezoekers en achterblijvende boekingen voor het einde van 2026. Volgens BONHATA moet daarom niet alleen worden gekeken naar hoeveel bezoekers Bonaire ontvangt, maar ook naar hun bestedingen, verblijfsduur, herkomst, accommodatiekeuze en uiteindelijke bijdrage aan de eilandelijke economie.
Het gaat hierbij om een analyse en waarschuwing vanuit de toeristische sector. De bezoekersaantallen zelf laten niet op alle punten een terugval zien. Juist dat verschil maakt de discussie relevant: kan het toerisme in aantallen groeien, terwijl de economische opbrengst voor delen van de sector onder druk staat?
Bonaire.nu kijkt opnieuw naar het Masterplan
De komende dagen besteedt Bonaire.nu daarom opnieuw aandacht aan het Strategic Tourism Master Plan. Wat werd bijna tien jaar geleden aanbevolen? Welke doelstellingen zijn bereikt? Welke onderdelen zijn anders verlopen dan voorzien? En wat betekent dat voor het toerismebeleid na 2027?
In afzonderlijke artikelen komen onder meer verblijfstoerisme, cruises, hotels en vakantieverhuur, luchtverbindingen, belangrijke herkomstmarkten en de economische betekenis van toerisme aan bod.
De belangrijkste vraag is daarbij niet alleen of Bonaire meer toeristen heeft gekregen, maar of het toerisme zich heeft ontwikkeld op de manier die het eiland zichzelf in 2017 had voorgenomen.
