DEN HAAG – De vrije uitkering die Bonaire, Sint-Eustatius en Saba jaarlijks ontvangen uit Nederland is de afgelopen jaren structureel verhoogd. Vooral op Saba was de stijging groot: daar is de vrije uitkering in drie jaar tijd verdubbeld. Dat blijkt uit het Integrale Overzicht Financiën Bonaire, Sint-Eustatius en Saba 2025 dat staatssecretaris Eddie van Marum naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.
De verhogingen zijn grotendeels afkomstig uit de zogenoemde Caribisch-Nederlanden-envelop en uit de Voorjaarsnota 2024. Daarmee ontvangt Caribisch Nederland structureel meer geld voor de uitvoering van eilandelijke taken.
Het kabinet stelt dat de extra middelen nodig zijn om taken op het gebied van onder meer infrastructuur, onderwijs, sociale voorzieningen en volksgezondheid beter uit te kunnen voeren.
Vooral Saba profiteert sterk van de aanpassingen. In 2021 bedroeg de vrije uitkering daar nog ongeveer dertien miljoen dollar, terwijl dat in 2024 is opgelopen tot ruim 26 miljoen dollar. Ook Bonaire en Sint-Eustatius zagen hun vrije uitkering in dezelfde periode fors toenemen.
Volgens de staatssecretaris zorgt de structurele verhoging ervoor dat de eilanden minder afhankelijk worden van incidentele bijzondere uitkeringen. De vrije uitkering is vrij besteedbaar en biedt daardoor meer ruimte voor eigen beleidskeuzes en langere termijnplanning.
De regering wil met deze aanpak de financiële basis van de drie openbare lichamen versterken en voorkomen dat structurele taken nog langer afhankelijk zijn van tijdelijke projectsubsidies.
