Eilandsraad Bonaire voelt druk vanuit Den Haag: ‘Afspraken moeten leidend blijven’
KRALENDIJK – De discussie over de uitbreiding van de eilandsraad en het bestuurscollege op Bonaire krijgt een steeds scherpere toon. Waar staatssecretaris Eddie van Marum eind 2025 nog benadrukte tegenover Bonaire.nu dat hij vóór het einde van zijn kabinetsperiode geen grote dossiers meer “door het systeem wilde drukken”, leeft binnen de eilandsraad nu het gevoel dat dit in de praktijk toch gebeurt.
Dat sentiment kwam niet alleen tijdens de ingelaste persconferentie naar voren, maar ook in gesprekken die daarna met raadsleden werden gevoerd. Zij gaven aan dat de huidige koers vanuit Den Haag schuurt met de afspraken die in maart 2024 gezamenlijk zijn vastgelegd tijdens de werkconferentie over de herziening van de WolBES en FinBES.
‘Wij houden ons aan de afspraken’
Volgens de eilandsraad is er nooit sprake geweest van het blokkeren van bestuurlijke uitbreiding. Integendeel: Bonaire heeft zich, samen met Sint-Eustatius en Saba, expliciet gecommitteerd aan een stapsgewijze uitbreiding per 2027, inclusief bijbehorende randvoorwaarden. Wat de raad stoort, is dat nu één onderdeel, de uitbreiding zelf, versneld lijkt te worden uitgevoerd, zonder gelijktijdige borging van ondersteuning, capaciteit en financiering.
“Het kan niet zo zijn dat er unilateraal in Nederland besluiten worden genomen en dat wij hier alleen nog maar hoeven te volgen,” klonk het tijdens de persconferentie. Daarbij werd herhaaldelijk verwezen naar de gezamenlijke afsprakenlijst die door alle drie de BES-eilanden is ondertekend.
Samenwerken in plaats van escaleren
Raadslid Désirée ‘Daisy’ Coffie benadrukte dat samenwerking met het Rijk voor haar vooropstaat. Volgens Coffie is de intentie van de eilandsraad juist om samen met Den Haag op te trekken en bestuurlijke versterking zorgvuldig vorm te geven, zonder dat onderdelen uit hun samenhang worden gehaald.
Ook Cyrill Vrolijk gaf aan liever de dialoog te blijven voeren, maar liet tegelijkertijd blijken dat de frustratie groeit. Tijdens en na de persconferentie stelde hij dat, als afgesproken trajecten structureel worden genegeerd, het eiland zich genoodzaakt zou kunnen voelen om internationale instanties zoals de Verenigde Naties te benaderen. Die uitspraak onderstreept volgens betrokkenen hoe serieus de eilandsraad het principe van gezamenlijke besluitvorming neemt.
Vertrouwen onder druk
De uitspraken van Van Marum uit 2025, waarin hij aangaf geen grote besluiten meer te willen forceren in zijn resterende kabinetsperiode, staan volgens de eilandsraad op gespannen voet met de huidige gang van zaken. Dat voedt het gevoel dat bestuurlijke verhoudingen onder druk komen te staan.
Tegelijkertijd benadrukken raadsleden dat de deur naar overleg nadrukkelijk open blijft. “Wij willen geen confrontatie,” aldus Coffie, “maar partnerschap.” De komende overleggen tussen de drie BES-eilanden en het Rijk zullen moeten uitwijzen of dat vertrouwen kan worden hersteld en of de afspraken uit 2024 daadwerkelijk als leidraad blijven dienen.
