‘Ik wil geen woorden meer, maar daden’: Staatssecretaris bezoekt Bonaire en vuilnisbelt centraal in gesprek
KRALENDIJK – Tijdens zijn bezoek aan Bonaire op vrijdag 17 april sprak staatssecretaris Eric van der Burg met bewoners, bestuurders en organisaties over meerdere dossiers. De problematiek rond de vuilnisbelt bij Lagun kwam daarbij nadrukkelijk naar voren als een van de belangrijkste punten. Tegelijk groeit onder bewoners het wantrouwen in de lokale overheid, terwijl een overgang van type-3 naar type-4 toezicht, waarbij Den Haag meer verantwoordelijkheid krijgt, nog altijd onzeker is.
Volgens Van der Burg bevindt de situatie zich in een lastige bestuurlijke positie. “Tot op zekere hoogte kun je zeggen dat er een patstelling is,” zegt hij. Hij doelt daarmee op de beperkte mogelijkheden voor het Rijk om in te grijpen zolang het eilandbestuur formeel verantwoordelijk blijft. “Maar het bestuur zal wel stappen moeten zetten, ook richting ons om te zeggen help ons.”
Tweewekelijkse terugkoppeling
Tegelijk wil de staatssecretaris de druk opvoeren en het proces strakker volgen. Hij geeft aan dat hij vanuit Bonaire structureel op de hoogte wil worden gehouden van de voortgang en verwacht regelmatig updates om te kunnen ingrijpen waar nodig. Ook richting bewoners wordt terugkoppeling georganiseerd: “Ik heb in ieder geval aangegeven dat ik elke twee weken een terugkoppeling naar hun laat doen.”
Voor veel bewoners en belangenorganisaties is dat precies waar het al jaren spaak loopt. Pro Lagun-voorzitter Jan Verbeek ziet weinig concrete vooruitgang. “Er wordt al zo lang beloofd dat er iets gedaan zal gaan worden, maar dat er gewoon eigenlijk nog helemaal niks zichtbaar is,” stelt hij.
Positief introductie
Toch is Verbeek voorzichtig positiever na het recente bezoek van de staatssecretaris. Hij geeft aan een beter gevoel te hebben over de huidige aanpak dan bij eerdere bewindspersonen en dat er tijdens het bezoek goed naar bewoners is geluisterd. Tegelijk benadrukt hij dat vertrouwen alleen terugkomt als er daadwerkelijk iets verandert.
De twijfel zat bij hem eerder juist bij het vorige bestuurscollege en een van de vorige Staatssecretarissen waaronder Zsolt Szabó, bij wie volgens Verbeek minder vertrouwen bestond dat het dossier echt vooruit zou gaan.
Regie overnemen
De discussie spitst zich steeds meer toe op de vraag wie de regie moet nemen. In de huidige situatie valt de vuilnisbelt onder type-3 toezicht, waarbij het eiland zelf verantwoordelijk is. Een overgang naar type-4 zou betekenen dat het Rijk meer taken overneemt. Voor veel bewoners is dat een noodzakelijke stap, juist omdat zij weinig vertrouwen hebben dat de lokale overheid het probleem zelfstandig oplost.
Van der Burg erkent dat er snel stappen nodig zijn en probeert de druk op te voeren. “Ik wil geen woorden meer, maar daden. Het gaat nu om doelpunten scoren en niet te praten over de wedstrijd,” zegt hij. Hij ziet wel ambitie bij het nieuwe bestuur, maar wil dat die snel zichtbaar wordt: “De ambitie zit er. Alleen wat ik nu wil zien is daden. En ook op korte termijn.”
Maar volgens Verbeek ligt de kern van het probleem dieper. “Wanneer gaat er nou echt iets gebeuren? Wanneer gaan we nou zien dat er gewerkt wordt?” vraagt hij zich af. Volgens hem blijven structurele problemen bestaan, ondanks kleine verbeteringen: “Je kunt al die afvalfracties wel op één hoop gooien, daar wordt de wereld echt niet beter van.”
Problemen niet te overzien
Daarnaast maakt hij zich zorgen over de impact op bewoners: “We kunnen nog helemaal niet overzien hoe groot de gevolgen zijn.” Van der Burg benadrukt dat ook de lokale politiek verantwoordelijkheid moet nemen. “De politici hierin moeten wel aan de bak, goed bestuur mag echt wel een impuls krijgen,” zegt hij.
Voorlopig blijft de vraag hangen wie daadwerkelijk de regie neemt. Zolang de overgang naar type-4 uitblijft en het vertrouwen in lokale oplossingen laag blijft, lijkt de patstelling rond de vuilnisbelt op Bonaire nog niet doorbroken.
