Nieuwe wet moet kinderopvang op Bonaire, Saba en Sint-Eustatius verbeteren

DEN HAAG – Sinds 1 januari 2026 is de nieuwe Wet kinderopvang BES van kracht in Caribisch Nederland. Met deze wet wil het kabinet de kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van kinderopvang op de eilanden Bonaire, Sint-Eustatius en Saba aanzienlijk verbeteren. Dat schrijft minister J.A. Vijlbrief in een brief aan de Tweede Kamer.

De invoering van de wet markeert een belangrijke verandering. Tot voor kort ontbrak een landelijke regeling voor kinderopvang in Caribisch Nederland en lag de verantwoordelijkheid grotendeels bij de eilanden zelf. Dat leidde vaak tot hoge kosten voor ouders en wisselende kwaliteit van opvang.

Met de nieuwe wet worden strengere kwaliteitseisen ingevoerd, zoals betere opleidingseisen voor personeel en verplichte voorschoolse educatie. Ook komt er meer toezicht op kinderopvangorganisaties. Volgens de minister is dit essentieel, omdat veel ouders op de eilanden fulltime werken en kinderen daardoor veel tijd in de opvang doorbrengen.

Gefaseerde invoering en uitzonderingen

Niet alle onderdelen van de wet zijn direct ingevoerd. Zo blijven regels rond plusopvang (voor kinderen met extra zorgbehoeften), flexibele opvang en een maximum op vergoedingen voorlopig buiten werking. Eerst moet de basis van de kinderopvang verder op orde komen.

Sommige onderdelen volgen later. Zo wordt verwacht dat de regeling waarbij het openbaar lichaam de ouderbijdrage kan betalen, in de loop van 2026 ingaat. Andere onderdelen worden mogelijk pas na een evaluatie in 2031 volledig ingevoerd.

Meer toezicht en strengere handhaving

De Inspectie van het Onderwijs gaat vanaf dit jaar toezicht houden op basis van de nieuwe wet. Daarbij ligt de nadruk in eerste instantie op verbetering, maar er kan ook worden ingegrepen. Kinderopvangorganisaties riskeren bijvoorbeeld boetes of tijdelijke sluiting bij ernstige overtredingen.

De eerste handhaving richt zich vooral op veiligheid, zoals groepsgrootte en het hebben van geldige verklaringen omtrent gedrag (VOG’s).

Extra geld voor opvang van baby’s

Een belangrijk knelpunt is de financiering, vooral bij de opvang van baby’s. Kinderopvangorganisaties mogen ouders niet langer vragen om zelf spullen zoals luiers mee te nemen.

Om de extra kosten op te vangen, verhoogt het kabinet vanaf 2027 de zogenoemde babytoeslag met ongeveer 15 procent. Op Bonaire stijgt deze vergoeding bijvoorbeeld naar 306 dollar per baby per maand bij fulltime opvang.

Nieuwe manier van financieren

Sinds april 2026 loopt de financiering van kinderopvang via de RCN Unit SZW. Daarmee verandert ook de manier waarop organisaties geld aanvragen: niet langer via schattingen achteraf, maar op basis van overeenkomsten met ouders.

De overheid hoopt dat deze aanpak de sector stabieler maakt en beter aansluit bij de praktijk.

Blik op de toekomst

De komende jaren staan in het teken van verdere uitvoering en verbetering van de wet. Ook wordt gewerkt aan een evaluatie om te kijken hoe de nieuwe regels in de praktijk uitpakken.

Minister Vijlbrief noemt de invoering een belangrijke stap: “Deze inspanningen dragen bij aan goede en toegankelijke kinderopvang en geven kinderen in Caribisch Nederland een beter toekomstperspectief.”